{"id":1556,"date":"2026-03-06T19:06:04","date_gmt":"2026-03-06T19:06:04","guid":{"rendered":"https:\/\/odakhaber.site\/?p=1556"},"modified":"2026-03-06T19:06:04","modified_gmt":"2026-03-06T19:06:04","slug":"tarihin-ilk-savas-belgesi-louvredaki-akbabalar-steli-ve-arkeolojide-savasin-izleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odakhaber.site\/?p=1556","title":{"rendered":"Tarihin \u0130lk Sava\u015f Belgesi: Louvre\u2019daki &#8216;Akbabalar Steli&#8217; ve Arkeolojide Sava\u015f\u0131n \u0130zleri"},"content":{"rendered":"\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn modern \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, insanl\u0131\u011f\u0131 &#8220;ilk b\u00fcy\u00fck sava\u015f&#8221;\u0131n k\u00f6klerine geri g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. K\u00fclt\u00fcrel ve Do\u011fal Miras\u0131 \u0130zleme Platformu Ba\u015fkan\u0131&nbsp;<strong>Arkeolog Nezih Ba\u015fgelen<\/strong>, S\u00fcmer \u015fehir devletleri&nbsp;<strong>Laga\u015f ile Umma<\/strong>&nbsp;aras\u0131ndaki ezeli rekabeti ve bu zaferi \u00f6l\u00fcms\u00fczle\u015ftiren \u00fcnl\u00fc&nbsp;<strong>Akbabalar Steli<\/strong>\u2019ni de\u011ferlendirdi.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Laga\u015f ve Umma: \u0130lk S\u0131n\u0131r ve Su Sava\u015f\u0131<\/h3>\n\n\n\n<p>M\u00d6 2525 civar\u0131nda Mezopotamya\u2019da ya\u015fanan bu \u00e7at\u0131\u015fma, tarihin yaz\u0131l\u0131 olarak kaydedilmi\u015f ilk sava\u015f\u0131 olarak biliniyor. 150 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcren bu gerilimin nedeni ise tan\u0131d\u0131k:&nbsp;<strong>S\u0131n\u0131r anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 ve su payla\u015f\u0131m\u0131.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>An\u0131t\u0131n Amac\u0131:<\/strong>\u00a0Laga\u015f Kral\u0131 Eannatum\u2019un, Umma Kral\u0131 Ush\u2019a kar\u015f\u0131 kazand\u0131\u011f\u0131 zaferi kutlamak.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tarihsel D\u00f6nem:<\/strong>\u00a0Erken Hanedanl\u0131k III (M\u00d6 2600-2350).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Buluntu Yeri:<\/strong>\u00a01880\u2019lerde Irak\u2019\u0131n g\u00fcneyindeki Tello\u2019da (antik Girsu) ke\u015ffedildi.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Sergilendi\u011fi Yer:<\/strong>\u00a0Paris-Louvre M\u00fczesi (G\u00fcn\u00fcm\u00fcze sadece yedi par\u00e7as\u0131 ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Neden &#8220;Akbabalar Steli&#8221;?<\/h3>\n\n\n\n<p>Eser, ad\u0131n\u0131 \u00fczerindeki \u00e7arp\u0131c\u0131 bir sahneden al\u0131yor: Ma\u011flup d\u00fc\u015fmanlar\u0131n cesetleriyle ziyafet \u00e7eken akbaba kabartmalar\u0131. Ancak stel sadece vah\u015feti de\u011fil, dini ve hukuki bir zaferi de anlat\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6n Y\u00fcz:<\/strong>\u00a0Kral Eannatum, ordusunun ba\u015f\u0131nda muzaffer bir komutan olarak tasvir ediliyor.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Arka Y\u00fcz:<\/strong>\u00a0Laga\u015f\u2019\u0131n koruyucu tanr\u0131s\u0131\u00a0<strong>Ningirsu<\/strong>, bir elinde g\u00fcrz, di\u011fer elinde ise d\u00fc\u015fmanlar\u0131 i\u00e7ine toplad\u0131\u011f\u0131 dev bir a\u011f ile betimleniyor. Bu, zaferin ilahi bir destekle kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 simgeliyor.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>Nezih Ba\u015fgelen:<\/strong>&nbsp;<em>&#8220;Akbabalar steli, \u00fczerindeki yaz\u0131lar ve tasvirlerle uluslararas\u0131 hukuk tarihi a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fm\u0131\u015f en eski belge say\u0131l\u0131yor. Tarihten sanata, dinden siyaset tarihine kadar pek \u00e7ok benzersiz veri sunan bir kraliyet yaz\u0131t\u0131d\u0131r.&#8221;<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Bilinen En Eski Organize \u015eiddet: Jebel Sahaba<\/h3>\n\n\n\n<p>Arkeolojik veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda sava\u015f\u0131n \u00e7ok daha eskilere gitti\u011fini belirten Ba\u015fgelen, Sudan\u2019daki&nbsp;<strong>Jebel Sahaba<\/strong>&nbsp;buluntular\u0131na dikkat \u00e7ekiyor:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Tarih:<\/strong>\u00a0M\u00d6 13 bin &#8211; 14 bin.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Bulgu:<\/strong>\u00a0Nil k\u0131y\u0131s\u0131nda e\u015f zamanl\u0131 g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f 61 iskelet.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Analiz:<\/strong>\u00a0\u0130skeletlerin \u00e7o\u011funda ok ve m\u0131zrak yaralar\u0131 tespit edildi. Bu durum, insanl\u0131k tarihinin bilinen\u00a0<strong>en eski organize \u015fiddet \u00f6rne\u011fi<\/strong>\u00a0olarak kabul ediliyor.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Arkeolojik Bir Ba\u015fyap\u0131t Olarak Girsu<\/h3>\n\n\n\n<p>S\u00fcmer kabartma sanat\u0131n\u0131n en nadide \u00f6rneklerinden biri say\u0131lan bu stel, Laga\u015f\u2019\u0131n Kral Eannatum y\u00f6netiminde t\u00fcm S\u00fcmer\u2019i kontrol alt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rkemli d\u00f6nemin bir ni\u015fanesi. Mezopotamya\u2019n\u0131n siyasi ve askeri yap\u0131s\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in &#8220;Akbabalar Steli&#8221;, bug\u00fcn hala bilim d\u00fcnyas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli rehberlerinden biri olmaya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/kultur-sanat\/louvre-muzesi-nde-sergilenen-akbabalar-steli-ni-arkeolog-nezih-basgelen-e-sorduk-arkeolojide-savas-2484345\">https:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/kultur-sanat\/louvre-muzesi-nde-sergilenen-akbabalar-steli-ni-arkeolog-nezih-basgelen-e-sorduk-arkeolojide-savas-2484345<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn modern \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, insanl\u0131\u011f\u0131 &#8220;ilk b\u00fcy\u00fck sava\u015f&#8221;\u0131n k\u00f6klerine geri g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. K\u00fclt\u00fcrel ve Do\u011fal Miras\u0131 \u0130zleme Platformu Ba\u015fkan\u0131&nbsp;Arkeolog Nezih Ba\u015fgelen, S\u00fcmer \u015fehir devletleri&nbsp;Laga\u015f ile Umma&nbsp;aras\u0131ndaki ezeli rekabeti ve bu zaferi \u00f6l\u00fcms\u00fczle\u015ftiren \u00fcnl\u00fc&nbsp;Akbabalar Steli\u2019ni de\u011ferlendirdi. Laga\u015f ve Umma: \u0130lk S\u0131n\u0131r ve Su Sava\u015f\u0131 M\u00d6 2525 civar\u0131nda Mezopotamya\u2019da ya\u015fanan bu \u00e7at\u0131\u015fma, tarihin yaz\u0131l\u0131 olarak kaydedilmi\u015f ilk sava\u015f\u0131 olarak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1557,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1556","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat-haberleri"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/odakhaber.site\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/IMG_0272-e1772823947159.webp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1556","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1556"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1556\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1558,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1556\/revisions\/1558"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1557"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1556"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1556"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odakhaber.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1556"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}