Kültür tarihçiliği alanındaki çalışmalarıyla tanınan Oğuzhan Murat Öztürk, tiyatro tarihimizin kayıp sayfalarından birini gün ışığına çıkardı. Kemal Kâmil Aktaş’ın uzun yıllar ihmal edilen “Tulûat Tarihimizden” başlıklı tefrikası, Öztürk’ün kapsamlı notları ve titiz hazırlığıyla okurla buluştu.
Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Bir Kültür Köprüsü
Ötüken Neşriyat etiketiyle yayımlanan eser, sadece bir hatırat olmanın ötesinde, Osmanlı’nın son döneminden Cumhuriyet’in ilk yıllarına uzanan halk tiyatrosu geleneğine dair kritik veriler sunuyor. Kitap, özellikle şu temalar üzerinde yoğunlaşıyor:
- Kaybolan İstanbul: Ahşap İstanbul’un sosyal ve kültürel dokusu.
- Türlerin Ayrışması: Tulûat tiyatrosunun Orta Oyunu’ndan keskin çizgilerle ayrılan yönleri.
- Yeşilçam’ın Kökleri: Geleneksel komedi anlayışının Türk sinemasına bıraktığı tarihsel izler.
“İstibdat Devrinde Güldürmek”
1920’li yıllarda tefrika edilen metinler, Oğuzhan Murat Öztürk’ün özgün notlarıyla zenginleştirilerek yeniden yorumlandı. Eser, özellikle “istibdat devrinde insanları güldürmekle ömür geçirmiş” sanatçıların dünyasını aralayarak, dönemin toplumsal ve kültürel atmosferini anlamak isteyenler için birincil kaynak niteliği taşıyor.
Uzman Görüşü: Kültür-sanat çevreleri, kitabın tulûat tiyatrosunun özgün yapısını ilk kez bu denli net bir “tefrika-not” bütünlüğü içinde ortaya koyduğunu ve uzun süre “üvey evlat” muamelesi gören halk tiyatrosunu hak ettiği konuma taşıdığını belirtiyor.