Abdullah Gül Üniversitesi (AGÜ) Öğretim Üyesi Doç. Dr. Burcu Bakır Güngör, bağırsak florasını (mikrobiyota) yapay zeka teknolojisiyle analiz ederek kolon kanserinin tanı ve tedavisinde çığır açacak bir çalışmaya imza atıyor.
Ödüllerle Taçlandırılan Bir Başarı Hikayesi
Sabancı Üniversitesi mezunu olan ve yüksek lisansını ABD’deki Georgia Teknoloji Enstitüsü’nde tamamlayan Güngör’ün çalışmaları uluslararası alanda büyük yankı uyandırdı:
2022: L’Oreal Türkiye ve UNESCO tarafından “Yılın Genç Bilim Kadını” ödülüne layık görüldü.
2025 (Aralık): Uluslararası Elektrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü’nden (IEEE) “Araştırma Teşvik Ödülü” aldı.
9 Ülkeden Gelen Verilerle Makine Öğrenmesi
Güngör, 9 farklı ülkeden toplanan hazır veri setlerini kullanarak yeni bir makine öğrenmesi modeli geliştirdi. Bu yapay zeka modeli, bağırsak florasındaki bakteri ve enzimleri sınıflandırarak kanserli ve sağlıklı profiller arasındaki farkı saptıyor.
“Samanyolu Galaksisi’ndeki Yıldızlar Kadar Bakteri Var”
Bağırsak florasının karmaşıklığına dikkat çeken Doç. Dr. Burcu Bakır Güngör, süreci şu sözlerle özetledi:
“Her birimizin vücudunda ve bağırsaklarında yararlı ve zararlı bakteriler yaşıyor. Bunlar Samanyolu Galaksisi’ndeki yıldızların sayısı kadar. Sağlıklı bir insan profilinde bunlar bir denge halinde, birbirleriyle barışık bir düzen içindeler.”
Kritik Keşif: 4 Bakteri ve 15 Enzim
Yapay zeka analizi sonucunda kolon kanseri teşhisi için hayati önem taşıyan göstergeler belirlendi. Güngör, çalışma sonuçlarını şu şekilde açıkladı:
Bütüncül Yaklaşım: Sadece bakteriler değil, onların ürettikleri enzimler ve biyolojik yolaklar da analiz edildi.
Kilit Bulgular: “Kolon kanseri çalışmamızda 4 önemli bakteri ve 15 enzim bulduk. Birinin bağırsağına baktığımızda kolon kanseri midir değil midir, bunu anlamak için bu 4 bakteri beklenen seviyeden farklı mı, buna bakıyoruz.”
Diyet ve Probiyotik ile Tedavi Umudu
Güngör, genetik değişiklikleri düzeltmenin zor olduğunu ancak bağırsak florasına müdahale etmenin mümkün olduğunu belirterek; “Bağırsak florasındaki bir farklılık, diyet değişikliği ve probiyotik kullanımıyla kişiyi normal profile yaklaştırabilir,” dedi. Bu yöntemle, artan bakterileri azaltmaya veya azalanları artırmaya yönelik diyetlerle kanser tedavisinin desteklenmesi hedefleniyor.
https://www.sondakika.com/saglik/haber-yapay-zeka-ile-kolon-kanseri-arastirmasi-19603587